تصاویر ایران

مشاهير و چهره‌های ماندگار

مقالات همايش

دانشجویان

مجله الکترونیکی

نظرسنجی
نظرسنجي غير فعال مي باشد

برنامه‌ها و فعاليت‌هاى مراكز نسخه‌هاى خطى‌ ايران

 

 

از پديده‌هايى‌ كه پس از انقلاب اسلامى‌ در مراكز نسخ خطى‌ به كار گرفته شد، « كامپيوتر » بود. نظام كامپيوترى‌ كردن نسخه‌هاى خطى‌ در تسريع اطلاع رسانى‌ نسخه‌ها نقش عمده‌اى داشته است و به منظور تكثير برگه‌هاى كتابخانه، بجاى استفاده از دستگاه قديم تكثير موسوم به « وبر » اين پديده وارد مراكز نسخ خطى‌ شده است. در اين مراكز ، كامپيوتر علاوه بر فهرست نويسى‌ ، سفارش، منابع ، بازيابى‌ اطلاعات ، در عرضه  سرويس‌دهى‌ نيز بسيار مفيد و كارآمد بوده است. در ايران پس از انقلاب ، بيشتر مراكز نسخ خطى‌ همچون آستان قدس رضوى‌ ، كتابخانه  ملى‌ ، دانشگاه تهران ، آيت الله مرعشى‌ نجفى،‌‌ كتابخانه و موزه ملك مجهز به دستگاه‌هاى تهيه ميكروفيلم ، دستگاه كپى‌ بردارى،‌‌ دستگاه دوبليكت ميكروفيلم ، دوبلكيت اسلايد، دستگاه‌هاى فيلم خوان ، دستگاه تهيه ميكروفيلم پرتابل (كيفى ) نيز شده‌اند.

از ضرورت‌هاى مراكز نسخ خطى‌ ، وجود بخش آسيب شناسى‌ و آفت‌زدايى‌ و مرمت نسخ خطى‌ است كه در برخى‌ از عمده‌ترين مراكز ايران به ويژه پس از انقلاب هر كتابخانه بخشى‌ را به آسيب شناسى‌ و آفت زاديى‌ و مرمت نسخ خطى‌ اختصاص داده‌اند و براى بهره گيرى‌ بيشتر از روش‌هاى مناسب علمى،‌‌ از مركز اسناد ملى‌ ايران نيز كمك گرفته شده است. در ايران صحافى‌ سنتى‌ تا پس از انقلاب اسلامى‌ نيز همچنان تنها روش مرسوم و مراكز نسخ خطى‌ بود، ولى‌ در سال 1365 با تشكيل سمينارى‌ در كتابخانه  مركزى‌ آستان قدس رضوى،‌‌ ادامه  روش صحافى‌ سنتى،‌‌ با استفاده از تكنيك علمى‌ جديد تأييد و توصيه شد. بنابراين ، كارگاه‌هاى صحافى‌ پس از پيروزى‌ انقلاب بيشتر اسباب و آلات سنتى‌ خود را به ابزار و وسايل و ماشين‌هاى جديد تبديل كردند تا با بهره‌‌گيرى‌ از وسايلى‌ همچون ماشين پرس، ماشين مقوابُرى‌ و دوربُرى‌ بتوانند بهتر و سريع‌تر كتاب‌ها را تعمير و تجليد و مرمت كنند.

از كارهاى عمده  پس از انقلاب ، در مراكز نسخ خطى‌ ، ارتباط و مكاتبه با كتابخانه‌ها و مراكز خطى‌ معتبر اروپا و آسيا و افريقا بوده است. همچنين درخواست فهارست و ميكروفيلم از آن مراكز و نيز اعزام كتاب شناس و كارشناس و ارسال بروشور به سه زبان فارسى‌ و عربى‌ و انگليسى‌ و اهداى فهرست كتب خطى‌ و انتشارات كتابخانه‌ها. مبادله  كتاب و ميكروفيلم نيز از كارهاى مفيد اين نوع مراكز بوده‌ است. از مهم‌ترين مراكز نسخ خطى‌ كه به ارتباطات جهانى‌ و خارج از كشور اهميت ويژه‌اى داده‌اند كتابخانه  عمومى‌ آيت الله مرعشى‌ نجفى‌ در قم و كتابخانه  مركزى‌ آستان قدس رضوى‌ بوده است.

* منبع :نامجو ، عباس . سيماى فرهنگى‌ ايران . تهران : عيلام ، 1378 . ص 216 ـ 214
مناسبت ها

 

 
 

 

 

 
 
 
 

آمار بازدید
 بازدید این صفحه : 3428
 بازدید امروز : 1140
 کل بازدید : 5098584
 بازدیدکنندگان آنلاين : 5
 زمان بازدید : 8.2969