تصاویر ایران

مشاهير و چهره‌های ماندگار

مقالات همايش

دانشجویان

مجله الکترونیکی

نظرسنجی
نظرسنجي غير فعال مي باشد
كشاورزی فلات ایران تا اوایل قرن 14 ش/20 م به صورت سنتی و با روش‌های قدیم بود و تنها درصد سال اخیر است كه آشنایی با فرهنگ‌ها وافزایش جمعیت و به دنبال آن نیازمندی شدید به محصولات كشاورزی تغییرات بنیادی در نظام‌های كشاورزی به وجود آورده است. وضع زمین‌شناسی، پستی و بلندی، جنس خاك و از همه مهم‌تر شرایط اقلیمی و پوشش گیاهی طبیعی فلات ایران از عواملی هستند كه هر یك به نوبه‌ی خود در ایجاد و بقا و احیاناً زوال و فنای كشاورزی در فلات ایران مؤثر بوده‌اند.

از میان عوامل طبیعی محیط زیست، باران بیشتر از همه در كشاورزی سرنوشت ساز بوده است، زیرا قسمت عمدای از تولیدات كشاورزی ایران به صورت دیم به عمل می‌آید و زراعت آن نیز به آبهای روان سطحی و قنوات، و در نیم قرن اخیر به چاههای عمیق و نیمه عمیق بستگی داشته است.

در سال زراعی 1374 – 1375ش در سطح كشور 94.332 چاه عمیق، 257.664 چاه نمیه عمیق، 30.759 قنات و 44.450 چشمه وجود داشته كه از جمیع آنها بالغ بر 61.538 میلیون مـ 3 آب تخلیه شده كه قسمت عمده كشور نیز در سال 1375 ش 40.074 میلیون مـ 3 آب خارج شده است كه پس از تولید برق, 14.984 میلیون مـ 3 آن برای كشاورزی استفاده شده است. گفتنی است كه در 1372 ش مساحت زمین‌های زراعتی بالغ بر 15.458.900 هكتار بوده است.

دو منطقه‌ی پست ساحلی در شمال و جنوب كشور را باید غنی‌ترین مناطق از نظر كشاورزی دانست. در مقابل سیستان و بلوچستان با وسعتی كه 3 برابر منطقه‌ی خزری است، تنها 4/1% از كل زمین‌های زراعتی كشور را داراست (البته بخش كوچكی از وسعت این استان پهناور را كه در سیستان واقعی یا دلتای رود هیرمند قرار دارد، باید جزو مناطق غنی و پرنعمت كشاورزی دانست)؛ بقیه مناطق كشور با تفاوت‌هایی میان این دو قطب غنی و فقیر پراكنده‌اند. تنها منطقه‌ای كه از نظر وضع كشاورزی دارای تعادل نسبی است،‌ خراسان است كه با داشتن 5/18% از وسعت كشور، 1/16% از زمین‌های زراعی را در بر دارد. در نواحی پست ساحلی نسبت زراعت آبی و دیم تقریباً برابر است، در حالی كه در نواحی زاگرس و خراسان درصد زراعت‌های دیم بیشتر از آبی است و همین امر باعث می‌شود كه در سال‌های كم باران خسارت‌های سنگینی در این نواحی بروز كند.

محصولات كشاورزی كشور را بر حسب نوع مصرف به دو قسمت عمده تقسیم می‌كنند: 1. محصولات غذایی، شامل غلات، حبوبات، میوه، دانه‌های روغنی و سبزی. 2. محصولات كشاورزی صنعتی، آنهایی كه مصرف غذایی دارد (نیشكر، چغندرقند و چای) و آنهایی كه صرفاً در صنایع به كار می‌رود.

* منبع : گنجی ، محمدحسن . ” مدخل ایران “ . دایره المعارف بزرگ اسلامی . زیرنظر كاظم موسوی بجنوردی . تهران : مركز دایره المعارف بزرگ اسلامی ، 1367- ، جلد 10، ص 512

 

مناسبت ها

 

 
 

 

 

 
 
 
 

آمار بازدید
 بازدید این صفحه : 5948
 بازدید امروز : 174
 کل بازدید : 4956591
 بازدیدکنندگان آنلاين : 6
 زمان بازدید : 7.2656